Zonnepanelen wekken stroom op. Lekker duurzaam en goed voor de zelfconsumptie. Toch leveren de meeste huishoudens ongeveer 70% van hun eigen zonnestroom terug aan het net. Met een dure energierekening door de terugleverkosten als gevolg. Dat kan beter, zeker nu het eind van de salderingsregeling in zicht is. Wil je weten hoe je jouw zelfconsumptie kunt verhogen en welke stappen echt verschil maken? Lees dan verder.
De kern van het artikel
Door het einde van de salderingsregeling is het verhogen van zelfconsumptie essentieel om terugleverkosten op zonne-energie zo veel mogelijk te vermijden. Je optimaliseert dit door apparaten overdag te gebruiken, een oost-westopstelling te kiezen, of een thuisbatterij en energiemanager te installeren. Zo gebruik je eigen zonnestroom direct en bespaar je op de energierekening.
Wat is zelfconsumptie-optimalisatie?
Zelfconsumptie-optimalisatie, of zelfconsumptieverhoging, is het proces waarbij je probeert om een zo groot mogelijk deel van de stroom die je zonnepanelen opwekken, direct zelf in huis te gebruiken. Het betekent dat je dit aandeel actief vergroot, zodat je minder stroom hoeft terug te leveren (vaak tegen kosten) en minder stroom van het net hoeft af te nemen.
Wat is een voorbeeld van zelfconsumptie?
Stel, het is een zonnige dag en je zonnepanelen wekken rond het middaguur de meeste stroom op. Als je op dat moment de wasmachine of vaatwasser aanzet, gebruik je de opgewekte stroom direct in huis. Dit is een eenvoudig voorbeeld van hoe je de zelfconsumptie van zonnepanelen kunt verhogen zonder extra investering.
Laten we de situatie omdraaien. Als je die apparaten, die veel stroom vragen, pas ’s avonds laat draaien, dan lever je overdag overtollige zonnestroom terug aan het net en koop je later dure stroom in. Door je eigen opgewekte stroom dus direct te gebruiken, verhoog je jouw eigen verbruik en bespaar je op kosten.
Waarom is zelfconsumptie-optimalisatie na 2027 extra belangrijk?
Zelfconsumptie-optimalisatie is na 2027 extra belangrijk door het stopzetten van de salderingsregeling in dat jaar. Dit betekent dat je de stroom die je zelf opwekt met jouw zonnepanelen niet langer een-op-een mag verrekenen met je afname (het wegstrepen van de energiebelasting). Omdat je hierdoor minder voordeel haalt uit teruggeleverde stroom, is het financieel noodzakelijk geworden om je zelfconsumptie te verhogen.
Bovendien helpt een hogere zelfconsumptie om piekbelasting en overbelasting van het elektriciteitsnet te verminderen, vooral op zonnige dagen. Door nu al in te zetten op zelfconsumptie-optimalisatie, ben je voorbereid op deze nieuwe realiteit.
Hoe bereken je jouw huidige consumptie van zonne-energie?
Je huidige zelfconsumptie bereken je door te kijken hoeveel stroom je zonnepanelen opwekken en hoeveel daarvan je direct verbruikt. Met de app van je omvormer, energiemanager of via je energieleverancier kun je zien hoe hoog je zelfconsumptie is in kWh (kilowattuur).
Wil je het exacte percentage weten? Dan kun je ook de volgende formule gebruiken:
Zelfconsumptie = ((geproduceerde stroom in kWh - teruggeleverde stroom in kWh) / geproduceerde stroom in kWh) x 100
Voorbeeld: zo bereken je jouw zelfconsumptie
Stel, je kijkt in de app van je omvormer of energieleverancier en ziet de volgende cijfers over één jaar:
- Geproduceerde stroom: 4.500 kWh
- Teruggeleverde stroom: 3.000 kWh
Vul je de formule in, dan betekent dit dat je ((4.500 – 3.000) / 4.500) × 100 = 33% van je opgewekte zonnestroom direct zelf gebruikt en dat 67% wordt teruggeleverd aan het elektriciteitsnet.
Hoe kan ik mijn eigen opgewekte stroom zoveel mogelijk gebruiken?
Ben je erachter gekomen dat je zelfconsumptiepercentage laag is? Geen paniek. Je kunt je zelfconsumptie van zonnepanelen verhogen op diverse manieren, van het verschuiven van je energieverbruik naar zonnige momenten tot het kiezen voor zonnepanelen op een oost-westopstelling. De onderstaande oplossingen laten zien hoe je dit in de praktijk aanpakt.
1. Verschuif je energieverbruik naar zonnige momenten
De zon schijnt meestal tussen 10.00 en 16.00 uur, het moment dat je zonnepanelen dus ook de meeste stroom opwekken. Door je energieverbruik naar deze zonnige momenten te verschuiven, gebruik je meer eigen zonnestroom. Zet dus die wasmachine in de late ochtend aan op de ecostand. Of laat de vaatwasser draaien als je de afwas van de lunch hebt ingeladen. Kun je niet thuis zijn? Gebruik dan de uitgestelde start van het apparaat of zet het apparaat op afstand aan. Zo wordt opgewekte stroom direct verbruikt in plaats van teruggeleverd.
2. Sla zonnestroom op een thuisbatterij op
Een andere, en aanvullende manier, om zelfconsumptie te verhogen, is een thuisbatterij. Een thuisbatterij slaat de opgewekte zonne-energie op die je niet direct gebruikt voor later, bijvoorbeeld voor ’s avonds of op bewolkte dagen. Hierdoor hoef je geen stroom van het net af te nemen en verlaag je jouw energierekening. Met een plug-in batterij kun je jouw zelfconsumptie van zonnepanelen verhogen van 30% naar meer dan 70%, afhankelijk van het type batterij.
Lees meer: Wat is een thuisbatterij?
3. Laat een energieverbruiksmanager installeren
Nu kun je zelf in de gaten houden wanneer de zon schijnt en je zonnepanelen het meest opbrengen om apparaten aan te zetten. Maar niet iedereen heeft daar tijd en energie voor. Een energieverbruiksmanager, ook wel energiemanagementsysteem genoemd, is de uitkomst. De manager stemt je apparaten automatisch af op de opbrengst van je zonnepanelen. Zo starten huishoudelijke apparaten precies wanneer er voldoende zonnestroom beschikbaar is. Hiervoor heb je wel een P1-meter nodig.
4. Verwarm water overdag met een elektrische boiler of warmtepompboiler
Heb je een elektrische boiler of warmtepompboiler? Dan kun je het water in het reservoir overdag laten opwarmen via je zonnepanelen. Met het opgewarmde water kun je ‘s avonds bijvoorbeeld lekker warm douchen zonder daar stroom voor te gebruiken.
Houd er rekening mee dat je zonnepanelen ‘s winters niet genoeg stroom leveren om de boiler alleen te verwarmen. Je moet dus ook netstroom afnemen.
5. Laat je elektrische auto op als de zon schijnt
Een elektrische auto (EV) is een van de grootste stroomverbruikers in huis. Door je auto overdag op te laden via een laadpaal als de zon schijnt, gebruik je direct je eigen opgewekte zonnestroom. Bovendien maak je elektrisch rijden een stukje duurzamer.
Sommige EV’s en laadpalen kunnen bidirectioneel laden. Dit betekent dat je deze auto’s als energieopslag kunt gebruiken. Jouw auto en laadpaal communiceren met elkaar om de stroom vanuit jouw accu aan jouw huis te leveren. Hiervoor is het ook handig om een slim energiebeheersysteem te hebben. Zo’n systeem zorgt ervoor dat jouw auto en laadpaal op optimale momenten bidirectioneel laden.
6. Kies voor zonnepanelen met een oost-westopstelling
Zonnepanelen die op het zuiden liggen, wekken vooral rond het middaguur stroom op. Met een oost-westopstelling spreid je de opbrengst over de dag. De zonnestroom wordt beter verdeeld over de ochtend, namiddag en avond, waardoor dit beter aansluit op je verbruik.
Leestip: ontdek meer tips in ons artikel ‘Hoe kun je opgewekte stroom zelf gebruiken?’.
Haal het maximale uit zelfconsumptie met een plug-in batterij
Iedereen met zonnepanelen die meer zonnestroom wil gebruiken, kan zelfconsumptie verhogen. Van eenvoudige aanpassingen als wasjes overdag draaien tot wat uitdagendere oplossingen als de zonnepanelen verplaatsen naar een oost-westopstelling.
Wil je meer uit je zonnepanelen halen en zelfconsumptie toekomstbestendig maken? Dan is een plug-in batterij de uitkomst. De Terugverdien Batterij van NextEnergy steek je eenvoudig in het stopcontact, installeert de NextEnergy app en je slaat stroom op (als de zon schijnt natuurlijk). Dit zorgt ervoor dat je terugleverkosten zo veel mogelijk vermijdt, bijdraagt aan een stabieler stroomnet en lagere energiekosten realiseert.
Schaf vandaag nog onze plug-in batterij aan en ontdek het verschil.
