
Het stroomnet is op zonnige momenten overbelast. Daarom gaat netbeheerder Enexis ‘tienduizenden aangesloten huishoudens met zonnepanelen betalen om hun panelen tijdelijk uit te schakelen’, aldus Tim Wijkman-van Aalst op Nu.nl. Maar is dat wel zo verstandig? En zijn er geen betere alternatieven? Het antwoord op deze en andere vragen vind je in dit artikel.
De kern van het artikel
Het dimmen van zonnepanelen helpt bij overbelasting van het net en helpt kosten te vermijden bij negatieve stroomprijzen. Hoewel het handmatig of automatisch uitschakelen via apps of omvormers mogelijk is, is het slimmer om overtollige zonnestroom direct zelf te verbruiken met apparaten of op te slaan in een thuisbatterij. Of je laat je zonnepanelen automatisch aansturen door de energieleverancier.
Inhoudsopgave:
Waarom zonnepanelen uitzetten?
Nederland is wereldkampioen zonnestroom. Er liggen miljoenen zonnepanelen op onze daken en dat is geweldig voor de energietransitie naar meer groene energie. Maar het brengt ook uitdagingen met zich mee. Op zonnige dagen leveren we namelijk vaak veel meer stroom terug dan we op dat moment verbruiken. Om te voorkomen dat het elektriciteitsnet overbelast raakt, wordt het dimmen van zonnepanelen een steeds belangrijkere oplossing om lokale overbelasting en stroomuitval te beperken.
Netbeheerders zoals Enexis verwachten deze pieken vooral in de zomer. Vroeger maakten zij alleen afspraken met grote wind- en zonneparken om hun productie te beperken, maar nu betrekken ze hier ook huishoudens bij. Als het stroomnet in een wijk dreigt te overbelasten, kan een externe partij de omvormer tijdelijk terugschakelen. Gelukkig hoef je de panelen meestal niet helemaal uit te zetten; door ze te dimmen verlaag je de productie net genoeg voor een stabieler elektriciteitsnet.
Kan ik mijn zonnepanelen uitschakelen als de stroomprijs negatief is?
Je kunt je zonnepanelen inderdaad uitschakelen bij overproductie. De overproductie zorgt niet alleen voor een overbelast stroomnet, maar kan er ook voor zorgen dat je moet betalen voor het terugleveren van stroom. Er ontstaat een negatieve stroomprijs.
Het handmatig uitzetten van je zonnepanelen kan dus helpen, maar het is geen ideale oplossing. Als je de installatie telkens uitschakelt, kan dit zorgen voor extra slijtage aan de omvormer. Daarnaast mis je op dat moment de kans om je eigen verbruik te optimaliseren. In plaats van de panelen volledig uit te schakelen, is het slimmer om je apparaten juist aan te zetten zodra de stroomprijs onder nul zakt.
Hoe kan ik de stroomteruglevering van mijn zonnepanelen blokkeren?
Je kunt de stroomteruglevering van je zonnepanelen blokkeren op vier manieren:
- Werkschakelaar (lastscheider): Deze knop zit meestal op je omvormer en is eigenlijk bedoeld voor veilig onderhoud. In een noodsituatie kun je hiermee de hele installatie in één keer uitzetten.
- App: In de app van je omvormer kun je het systeem handmatig of automatisch op stand-by zetten.
- Omvormer: Veel omvormers hebben een display waarop je de installatie via een menu kunt uitschakelen. Dit is vaak ingewikkeld en daardoor niet handig om dit regelmatig te doen.
- Schakeling maken: Als je technisch bent aangelegd, is het mogelijk om met domotica een systeem te bouwen dat de zonnepanelen kan uitschakelen.
Hoe kan ik mijn zonnepanelen automatisch uitschakelen bij een negatieve stroomprijs?
In de bovenstaande situatie moet je zelf de overproductie en negatieve prijzen continu in de gaten houden om te bepalen of je actie moet ondernemen. Gelukkig kun je ook jouw zonnepanelen automatisch laten uitschakelen. Verschillende innovatieve energieleveranciers bieden deze slimme technologie aan, zoals NextEnergy. Zij zorgen ervoor dat je zonnepanelen geen stroom opwekken als de prijzen negatief zijn, waardoor je niet betaalt voor het terugleveren van stroom en het net in balans blijft.
De beste oplossing: zonnestroom eerst zoveel mogelijk zelf gebruiken
Hoewel het dimmen van zonnepanelen wanneer ze stroom leveren kan helpen bij netcongestie, geeft Enexis ook toe dat dit niet de enige oplossing is. Sterker nog, de netbeheerder roept op om zonnestroom zoveel mogelijk zelf te gebruiken. In plaats van de stroom terug het net op te sturen, leid je het rechtstreeks naar de apparaten in je woning.
Dit kun je vandaag nog doen om je zonnestroom eerst zelf te verbruiken:
● Plan grote stroomverbruikers overdag: Zet de vaatwasser, wasmachine en droger aan als de zon schijnt. Gebruik hiervoor handige timers of een app.
● Laad je elektrische auto op: Heb je een elektrische auto? Koppel deze dan via een slimme laadpaal aan je zonnepanelen, zodat de auto overdag laadt met je eigen gratis groene stroom.
● Verwarm je water elektrisch: Stuur overtollige zonnestroom naar een elektrische boiler of warmtepomp. Hiermee sla je energie op in de vorm van warm water dat je later op de dag gebruikt om te douchen of om je huis te verwarmen.
Alternatief voor het dimmen van zonnepanelen: een thuisbatterij
Als je overdag niet genoeg stroom kunt verbruiken, is een (plug-in) thuisbatterij een uitstekend alternatief om je panelen te dimmen of uit te schakelen. Een thuisbatterij slaat het stroomoverschot overdag op, zodat je het niet tegen ongunstige tarieven hoeft terug te leveren. Hierdoor stijgt het eigen verbruik van je opgewekte zonne-energie aanzienlijk: van gemiddeld 30% naar vaak meer dan 70%.
Is het bewolkt en leveren je panelen te weinig op? Dan kun je ook met een dynamisch contract goedkopere stroom van het net op de thuisbatterij opslaan.
Conclusie: zonnepanelen dimmen of slim benutten?
Gedimde opwekking of het uitschakelen van zonnepanelen helpt overbelasting van het net en kosten bij negatieve stroomprijzen te voorkomen. Het is echter slimmer om opgewekte stroom direct zelf te verbruiken met apparaten of op te slaan in een thuisbatterij voor later gebruik.
Heb geen omkijken naar het dimmen van je zonnepanelen met ZonVast
Wil je geen omkijken hebben naar het handmatig controleren van de energiemarkt? Of wil je een steentje bijdragen aan het verminderen van netcongestie? Dan is ZonVast van NextEnergy een slimme zet.
Wanneer de stroomprijzen op de beurs onder nul zakken, zorgen wij ervoor dat je zonnepanelen geen stroom opwekken. Wordt er landelijk te veel zonnestroom opgewekt, maar wordt er weinig van verbruikt? Dan is het ook goed om de opwek te verminderen. Tijdens de uren dat we jouw zonnepanelen pauzeren, ontvang je een maandelijkse, eerlijke vergoeding.
Kies vandaag nog voor NextSolar en ontdek hoe je meer uit jouw zonnepanelen kunt halen.


